MİT, POLİS TEŞKİLATI DEĞİLDİR
Tüm Yazılar İstihbarat

TEŞKİLAT DİZİSİ MİT’İ POLİS ÖRGÜTÜ GİBİ GÖSTERİYOR

TRT 1 ekranlarında yayınlanan Teşkilat dizisi, İHA ve SİHA sahneleri ile beğeni topladı. Ancak aynı başarıyı MİT'İ tasvir ederken gösterdiği söylenemez.

Teskilat Dizisi MİT'i Polis Örgütü Gibi Gösteriyor
Teskilat Dizisi MİT’i Polis Örgütü Gibi Gösteriyor

Pazar günleri TRT 1 ekranlarında, istihbarat örgütü vurgusuyla yayımlanmaya başlayan Teşkilat dizisi, Selman Kayabaşı’ının 2013 yılında raflarda yerini alan romanıyla aynı adı taşıyor. Romanda, Oğuz Kağan’dan başlayarak bugüne değin varlığını sürdüren gizli bir yapılanmanın arka planı anlatılırken, romanın aksine, dizinin ilk iki bölümü aksiyon ağırlıklıydı. Özellikle İHA ve SİHA sahneleri çekim tekniği ile beğeni topladı. Ancak aynı başarıyı istihbarat örgütünü tasvir ederken gösterdiği söylenemez.

İSTİHBARAT ÖRGÜTÜ SIKMAZ, SIZAR

İstihbarat örgütlerinin silah kültürünün egemen olduğu organizasyonlar olmadığını söylemek gerekir. İstihbarat örgütlerini illa bir kelime ile anacaksak bu “sızmak” olurdu, silah değil. İhtiyaç duyduğu bilgilere ulaşmak için hedef örgütlerin/kişilerin zaaflarından yararlanır, sonra teknik hamleler ve insan unsuru ile sızar. Sadece teknik imkanları kullanmanın yeterli olduğu operasyonlar yaptığı gibi istihbaratçılarının karşı organizasyonu delip içinde yapılandığı durumlar da organize eder.

İSTİHBARAT OPERASYONU MU POLİSİYE DİZİ Mİ?

İstihbarat operasyonlarının tek görevi hedefi etkisizleştirmek veya teröristleri kulağından tutup getirmek değildir. Aynı zamanda, organizasyonları inceler, içeriye nasıl girileceğini tespit eder, sızma girişimini gerçekleştirir. Eğer hedef yapı yok edilemiyorsa kontrol altına alır. Bunu yüksek organizasyon ve planlama kapasitesiyle yapar. Eğer doğru planlama ve organizasyon kapasiteniz yoksa başarılı olma şansınız düşüktür.

Teröristlerin tespit edilmesinde ve yakalanmasında ham veriye ihtiyaç vardır.  Bir teröristin kaç kişi ile nerede ne zaman bulunacağı bilgisi operasyonel istihbarat açısından önemlidir. Ancak bu bilgilere günümüz teknolojisiyle ulaşmak zor değildir. Bilgilere ulaşıldıktan sonrası operasyonel askeri kapasiteyle ilgilidir. Bu bakımdan Teşkilat dizisi, istihbarat örgütünü değil, iyi bir polis teşkilatının çalışma yöntemlerini anlatıyor.

PARANOYA MESLEKİ DEFORMASYONDUR

Dizide yapılan, paranoya derecesindeki şüphenin iyi bir özellik olduğu vurgusu tamamen yanlıştır; bu mesleki deformasyondur. Elbette istihbarat örgütleri içinde farklı servislerde çalışan insanların farklı kafa yapıları olduğu bilinmektedir. Örneğin, güvenlik istihbaratçısı hedefleri tehdit olarak görür. Espiyonaj uzmanı iyi dinleyicidir; kişilerin ve olayların doğasını anlamaya çalışır. Kontr-espiyonaj uzmanı ise rakip servisin casuslarını tespit etmek amacıyla aldatma taktiklerini, iyi kurgulanmış hikayelerdeki tezatları bulmaya çalışır. Bunu yapabilmek için sıra dışı düşünmek zorundadır. Ancak bütün bunlar paranoya seviyesine ulaşmaz. Herkesin birbirine şüpheyle baktığı ortamda servis bütünlüğünden, grup dinamiğinden bahsetmek zor olacaktır.

PARANOYA NE ZAMAN ORTAYA ÇIKAR? 

İstihbaratçıyı paranoyakça düşünmeye iten temel sebep, kontrol kaybıdır. Kontrol kaybı, casusu yönetme sırasında ortaya çıkar. İnsan zihninin sırla temas ettiği sırada hissettiği heyecan, gizem gibi duygular güçlü afrodizyaktır. Toplumun büyük çoğunluğunun bilmediği, birkaç kişinin sahip olduğu bilgiye vakıf olmak, zamanla her bilginin aynı kategoride ele alınmasına yol açabilir. Nasıl mı? Şöyle açayım, en yalın gerçekler, hedeflerin tepe noktalarından alınır. Alt düzey casustan aldığınız bilgi resmin bir parçası ile ilgili fikir verirken, yüksek profilli elemandan aldığınız bilginin bütünü gösterme olasılığı daha güçlüdür. Dolayısıyla öğrenilen her bilgide afrodizyak etkisine kapılmamak gerekir. İyi toplayıcı gerçek resmi anlamaya çalışırken kaynağını doğru yönetmeli, verimli çalıştırmalıdır. Örneğin, MOSSAD’ın ikinci adamının elemanlaştırılmaya çalışıldığını düşünelim. Profesyonel bir hedefi av olarak gözünüze kestirdiğiniz zaman, her bilgiyi iğneyle kuyu kazar gibi titizlikle toplar, değerlendirir ve stratejinizi kurarsınız. Ancak, angaje ettiğinizde bile bu tür kaynağa güven duymanız mümkün değildir. Çünkü, sizi avlamak için mi yem oldu, sorusunun cevabını çoğu zaman bulamazsınız. Bu durumda kısa süreli paranoya oluşması muhtemeldir. Ancak analitik bir akıl hikayeyi geri sardığında yaşamın olağan akışına ters olan unsurları görüp tutumunu revize eder. En önemli nokta hedeften bir adım önde olmanızdır. Avınızdan daha donanımlı, duygusal zeka olarak daha güçlü ve yönetme konusunda birikimli olmanız gerekir. Eğer angaje ettiğiniz elemandan donanımlı değilseniz kimin kimi yönettiğini fark edemeden majör depresyona girer meslek yaşamınızı sonlandırırsınız.

MİT, BİR POLİS TEŞKİLATI DEĞİLDİR

Yukarda bahsi geçen kriterler dikkate alındığında, Teşkilat dizisinin çizdiği Milli İstihbarat Teşkilatı (MİT) resminin oldukça yetersiz olduğunu söylemek gerekir. Çünkü MİT, polis teşkilatı değildir, olmamalıdır. MİT, devletin ulusal güvenlik politikalarının oluşturulmasında ve ulusal etkisinin yayılması için alt yapılar kurmada görevlidir. Dahası, ulusal güvenliği tehdit eden ideolojik akımları, terör örgütlerini, suç örgütlerini tesirsiz hale getirir ve ülkemize zarar veren bütün organize faaliyetleri engeller. Bu kurumun sadece polisiye faaliyetlerini konu almak resmin bir parçasına odaklanma anlamına geleceği için halkla ilişkiler açısından da doğru olmasa gerek. Ben diziyi izlediğimde bunları algıladım, siz ne dersiniz?

Not: Katkılarından dolayı değerli arkadaşım Halime Gümüş’e teşekkür ederim

1986'da Rize'de doğdum. Lisansımı Çanakkale 18 Mart Üniversitesi İktisat Bölümü'nde tamamladım. Yüksek lisansımı aynı üniversitenin Uluslararası İlişkiler Anabilim Dalı'nda yaptım. Tez konum, bloğuma da ismini veren "İstihbarat-Dış Politika ilişkisi: Panoptikon Modeli ve İsrail". Akademik hayatım Süleyman Demirel Üniversitesi Avrupa Birliği Anabilim Dalı'nda yaptığım doktora ile devam ediyor. İstihbarat teorisi, Ortadoğu, Avrupa Birliği ve İsrail istihbaratına ilgi duyuyor ve bu alanda çalışmalar yürütüyorum.

TEŞKİLAT DİZİSİ MİT’İ POLİS ÖRGÜTÜ GİBİ GÖSTERİYOR&rdquo için 1 yorum

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: